Waarom ik relatietherapie altijd alleen begin

In mijn praktijk kom ik regelmatig stellen tegen die vastgelopen zijn. Ze komen met hun communicatie niet verder, voelen zich niet gezien, of weten niet meer hoe ze weer bij elkaar moeten komen. Ze willen graag samen aan de slag. En dan doe ik iets wat ze niet verwachten: ik zie ze eerst apart.

Voor veel stellen voelt dat tegenstrijdig. We hebben juist een probleem mét elkaar, waarom zouden we dan apart beginnen?

Mijn antwoord is altijd hetzelfde. Omdat een betere relatie niet begint met je partner. Ze begint met jou.

De vragen die niemand je eerder heeft gesteld

In die eerste sessies stel ik simpele vragen. Vragen waar mensen vaak verrassend lang op moeten nadenken.

Wie ben jij? Wat neem jij mee in deze relatie? Wat draag je bij, en wat doe je niet? Wat zijn jouw verwachtingen, uitgesproken én onuitgesproken? Wat is jouw liefdestaal? En waar ben jij bang voor?

Dit zijn geen strikvragen. Ze zijn bedoeld om iemand bij zichzelf te brengen. Want wat ik keer op keer zie, is dat mensen de relatie met hun partner willen veranderen zonder eerst te kijken naar de relatie die zij met zichzelf hebben. En die twee zijn niet los te koppelen.

De onzichtbare meereizigers

Er is nog iets waar we naar kijken. Iets wat veel mensen zich nooit eerder hebben gerealiseerd: in elke relatie zitten meer mensen dan alleen jullie twee.

Je ouders reizen mee. Soms één, soms allebei. Vaak ook hún onderlinge dynamiek, hoe zij met elkaar omgingen, wat daar werkte, wat daar stokte, wat er werd uitgesproken en wat zorgvuldig werd vermeden. Je hebt dat als kind opgenomen, zonder dat je er iets aan kon doen. En nu herhaal je onbewust iets van dat patroon. Misschien kopieer je het. Misschien doe je het juist omgekeerd, maar ook dán ben je erop reagerend.

De vraag die ik dan stel is: wie neem jij mee in deze relatie? Wie kopieer je? Welke dynamiek herhaalt zich, zonder dat je het doorhad?

Vaak valt er iets op zijn plek als mensen dit zien. Niet omdat ze nu een schuldige hebben, want hun ouders deden ook hun best met wat zij meedroegen, maar omdat ze eindelijk begrijpen waaróm ze steeds op hetzelfde punt vastlopen.

En dan pas samen

Pas als beide partners dit werk eerst voor zichzelf hebben gedaan, komen we samen. Niet omdat het probleem dan verdwenen is, soms is het dán pas écht zichtbaar, maar omdat er nu twee mensen zijn die iets van zichzelf kunnen inbrengen. Die weten wat ze dragen. Die weten wat ze willen. En die weten wat ze in de ander misschien projecteren.

Dat maakt het gesprek anders. Meer eerlijk, meer bewust, en verrassend vaak veel rustiger dan het thuis was.

Een betere relatie begint bij één

Als één persoon verandert, verandert het veld tussen jullie mee. Dat weet iedereen die ooit in een relatie heeft gezeten. Het hoeft dus niet zo te zijn dat jullie samen aan tafel moeten voordat er iets kan bewegen. Soms is het eerste stapje het eerlijkst als je het alleen zet.

Wat meereist, mag gezien worden. Wat herhaald wordt, mag doorbroken worden. En jij mag kiezen wie jij in deze relatie bent, niet op basis van wat je als kind zag, maar op basis van wie je nu wilt zijn.

Daar begint het werk.